Kanadaja ka vendosur të ndalojë për një periudhë të pacaktuar zgjerimin e ligjit për vdekjen e asistuar mjekësisht në rastet ku vetmja diagnozë e pacientit është një sëmundje mendore. Lajmi u bë i ditur nga ministri i Drejtësisë, Sean Fraser, i cili theksoi se mungesa e një marrëveshjeje të qartë për kriteret e përshtatshmërisë e bën këtë vendim më të arsyeshëm në këtë fazë.
Sipas skemës që ishte planifikuar më parë, zgjerimi i programit kombëtar të vdekjes së asistuar, i njohur si MAID, do të hynte në fuqi në mars të vitit 2027. Në javët e ardhshme, ekzekutivi kanadez do të paraqesë një projektligj për të pezulluar zbatimin e këtij zgjerimi pa një afat të caktuar.
Fraser nënvizoi ndërlikimet e kësaj çështjeje, duke shtuar se në të ardhmen mund të jetë Gjykata Supreme ajo që do të japë një vendim përfundimtar. Aktualisht, një proces gjyqësor është ende në shqyrtim, pasi ekziston kundërshtim ndaj shtyrjes së aksesit në vdekjen e asistuar për ata që vuajnë nga sëmundje mendore.
Përkrahësit e zgjerimit të ligjit argumentojnë se edhe personat me sëmundje mendore duhet të gëzojnë të njëjtat të drejta si pacientët me sëmundje të tjera, duke theksuar se përjashtimi i tyre prek të drejtat kushtetuese dhe mundësinë për të marrë kujdes shëndetësor. Nga ana tjetër, kundërshtarët shprehin rezerva mbi aftësinë e mjekësisë për të përcaktuar me siguri nëse një sëmundje mendore është vërtet e pakthyeshme dhe kur dikush plotëson kushtet për vdekjen e asistuar.
Ligji për vdekjen e asistuar mjekësisht është bërë pjesë e sistemit shëndetësor kanadez në vitin 2016, fillimisht për personat me sëmundje terminale. Pas një vendimi të gjykatës në Quebec në vitin 2021, programi u zgjerua edhe për ata me sëmundje të pashërueshme që nuk kishin domosdoshmërisht një afat të shkurtër jetese, kategori që njihet si “Track Tuo” MAID.
Kjo temë ka nxitur diskutime të zjarrta në opinionin publik kanadez. Shoqatat që përfaqësojnë të drejtat e personave me aftësi të kufizuara kanë shprehur shqetësime për raste në të cilat vdekja e asistuar u është ofruar njerëzve me aftësi të kufizuara pa patur një kërkesë të drejtpërdrejtë nga ana e tyre.
Qeveria e Kanadasë ka në plan të përfshijë në ligjin e ri edhe mundësinë për kërkesa paraprake nga pacientë me sëmundje të pashërueshme progresive, në mënyrë që ata të japin pëlqimin përpara se sëmundja të avancojë deri në pikën kur personi nuk mund të shprehet më vetë.
Disa ekspertë kanë ngritur gjithashtu dilema se programi mund të shërbejë për lehtësimin e vuajtjeve të atyre që në të vërtetë kanë nevojë më tepër për strehim të përballueshëm, mbështetje sociale dhe kujdes të mirëfilltë mjekësor, duke theksuar se një ndërhyrje e tillë duhet të trajtohet si zgjedhja e fundit.
